İnovasyon

Akıllı Malzemeler Devri

Akıllı malzeme nedir? İhtiyaçlar doğrultusunda en doğru çözümü üreten mi yoksa en yeni teknolojiler mi? Son yılların en popüler kavramlarından biri olan akıllı malzemeler, inovasyon ve Ar-Ge çalışmalarının bir ürünü. Örneğin daha serin tutan kumaşlar, nabız ya da tansiyon değişimini fark eden bileklikler, ısıya göre şekil değiştiren malzemeler, kendini soğutan ya da ısıtan dokular akıllı malzemeler arasında sayılabilir. Bir duvar kağıdında, bir kumaş parçasında, bir inşaatın harcında akıllı malzemeleri görebiliriz.

Neden “akıllı” ?

Artık iletkenlik, yalıtkanlık ya da esneklik gibi özellikler malzemelerin özelliklerinin insanları tatmin etmesi için yeterli değil. Çünkü artık ihtiyaçlarımız çok değişken, bambaşka… Malzemeler de buna göre değişkenlik göstermek ve ihtiyaçlarımıza göre  ayak uydurmak zorunda. Üstelik rekabet de hat safhada. Hal böyle olunca en akıllı malzemeyi üretmek de iş dünyasının en önemli rekabet alanlarından birini oluşturuyor. En akıllı malzemeyi üreten veya keşfeden sektöründe fark yaratıyor. Akıllı malzemeler değişimi insanların algıladığı gibi anlıyor, kavrıyor ve bunu değerlendirerek değişim gösteriyor. Aldığı sinyallere uygun olarak gerekli pozisyon alıyor. Bu malzemelerden daha iyisi ancak daha akıllısı olabilir.

Bu malzemeler hangi alanlarda kullanılabilir?

Geçmişte aklımıza gelmeyen her alanda akıllı malzemeler kullanılabilir. Akıllı malzemelere bir köprünün metal aksamında ya da bir perdede rastlayabiliriz. Başta tıp olmak üzere tekstil, mimari ve uzay bilim gibi birçok alanda kullanılıyor. İlhamını doğadan alan bu malzemeler her alanda fark yaratıyor. İnsan yaşamı da böylece daha konforlu hale geliyor. Örneğin evinde küçük çocuğu bulunan bir aile ses yalıtımı sağlamak için duvarlarını akıllı malzemeden üretilmiş ses yalıtımı sağlayan basit ama işlevsel bir duvar kağıdıyla kaplayabilir. Dünün duvar kağıtlarında böyle bir özellik olmadığını biliyoruz. Peki ya bugün nasıl olabiliyor? Ar-Ge ve inovasyon sayesinde elbette.

Ev tekstili sektörünü ele alacak olursak burada da kendi kendini temizleyen stor perdelerden söz edebiliriz. Bu perdelerin üretildiği kumaşlar güneş ışığı ile aktive olarak kirleri üzerinden atıyor, toz ya da leke tutmuyor. Böylece herkes için oldukça zor olan perde temizliği de tarih oluyor.

İnşaat sektöründe ise nefes alan akıllı duvarlar ya da gün boyu emdiği ısıyı binanın genel ısınması için kullanan betonlardan bahsedebiliriz. Dayanıklı ama incecik halatlarla tutturulan asma katla, birbirine karışmadan bir arada duran kompozit malzemeler, suyla temas ettiği anda 10 saniye içinde donan harçlar ve daha birçok akıllı malzeme inşaat sektöründe kullanılıyor. Bu da daha modern yapılara kavuşmamızı kolaylaştırıyor.

Doğayı taklit eden teknolojiler

İlhamını doğadan alan akıllı malzemeler gün geçtikçe daha farklı şekillerde karşımıza çıkıyor. Geçmişte helikopterin yusufçuktan, yapıştırıcı kimyasalların denizdeki basit kara midyelerin su altında etkisini koruyan yapışkan özelliğinden, uçağın akbabadan, radar teknolojisinin yarasadan sonar teknolojisinin yunuslardan esinlenerek icat edildiğini biliyoruz. Bugün de durum çok farklı değil. Doğanın sırlarını çözmek isteyen şirketler teknolojiye ve Ar-Ge’ye daha fazla yatırım yaparak günümüzün akıllı malzemelerini geliştiriyorlar.

Bu çağda devletler için akıllı malzemeler çok önemli, ulusal güvenlik ve askeri alandaki araştırmaların temelini de oluşturuyor. Kurşun kalem örneğini ele alalım. 16. yüzyılda bulunan “grafit” madeninin ilerleyen yıllarda tahta bir çubuğun içine sokulmasıyla icat edilen kurşun kalem 20. yüzyılda çok daha popüler oldu. Grafit adlı karbon uçmuyor, kaybolmuyor, suya dayanıklı, izi uzun yıllar silinmiyor. Bu özelliklere sahip olan bir kalem uzayda ne çok işe yarardı değil mi? İşte Soğuk Savaş’ın göklerde devam ettiği bu dönemde kurşun kalem uzayda ilk kullanılan kalem olmuş.

Yazar hakkında

Erol Apaydın

6 Aralık 1990 İstanbul doğumluyum. Aslen Sivaslıyım. Evliyim. Özel bir lojistik firmasında çalışmaktayım. Anadolu Üniversitesi Halkla İlişkiler ve Tanıtım okuyorum, koyu bir BEŞİKTAŞ taraftarıyım.

Yorum yap

Bu site spamı azaltmak için Akismet kullanıyor. Yorum verilerinizin nasıl işlendiğini öğrenin.